Symbolen in de Andrieskerk te Amerongen
In de Andrieskerk te Amerongen staan een aantal pilaren om het dak van de kerk te ondersteunen. Daar waar de zuil de boog draagt, bevinden zich de kapitelen met versieringen in de vorm van symbolen. Deze symbolen zijn aangebracht bij de restauratie van de kerk in 1953. De (laat gotische) kerk zelf stamt uit de 16e eeuw.
De vier evangelisten
leeuw	adelaar	os	engel
De christelijke traditie heeft al vroeg de auteurs van de vier evangeliën verbonden met de vier dieren rond Gods troon uit Openbaringen 4:7. Maar ook in het OT is er sprake van vier hemelse schepsels. In Ezechiël 1:1-14 worden er vier genoemd: een menselijk wezen, een leeuw, een os en een adelaar. In Ezechiël 10:1-22 worden er ook drie genoemd: een engel, een menselijk wezen, een leeuw en een arend. In Daniël 7:1-8 zijn het een leeuw, een beer, een luipaard en een verschrikkelijk vierde beest met ijzeren tanden en 10 horens. De kerkvader Ireneüs ziet Mattheüs als mens of engel, Johannes als leeuw, Lucas als os en Markus als een adelaar. Augustinus onderscheidt Markus als mens of engel, Mattheüs als leeuw, Lukas als os en Johannes als adelaar. Aanvankelijk stond dus niet helemaal vast welk symbool verbonden werd met welk evangelieboek. Later vormde het onderwijs in de vier symbolen van de evangelisten een vast onderdeel van catechese. In de Andrieskerk staat de mens voor Mattheüs, de leeuw voor Marcus, de stier voor Lucas en de adelaar voor Johannes. In het algemeen gesproken treffen we  de symbolen van de evangelisten aan in kerkgebouwen, op liturgische voorwerpen of op liturgische gewaden.
		In de Andrieskerk wordt Mattheüs verbeeld als een mens. Mattheüs wordt als mens afgebeeld omdat zijn evangelie begint met de stamboom van Jezus Christus. Deze is te vinden op de pilaar bij het koor.
Het symbool van Marcus is de leeuw, omdat hij zijn evangelie begint met het leven van Johannes de Doper die in de woestijn preekte. Wie recht voor de preekstoel staat vindt het symbool aan de rechterkant boven het klankbord van de kansel.
		De stier als symbool werd toegewezen aan Lucas, omdat de stier net als Christus als een offer werd gedood. De stier is te vinden aan de linkerkant boven het klankbord van de kansel.
Johannes werd vergeleken met een adelaar, omdat zijn evangelie al vanaf het begin zeer verheven is: het verheft zich als het ware tot een bijna goddelijke hoogte net als een adelaar zich hoog in de lucht beweegt. Het symbool van Johannes is te vinden op de pilaar aan de linkerkant van de preekstoel.
Symbolen van Christus en de Heilige Geest
pelikaan	griffioen	lam	duif
		Een lam. Agnus Dei of het lam Gods gaat terug op Johannes de Doper(Joh.1:29) In Openbaringen 5: 6, in het visioen van Johannes staat het lam als geslacht (geofferd) voor Gods troon.
De pelikaan. Over de pelikaan was het verhaal in omloop, dat deze vogel in zijn borst pikte om zijn jongen met zijn bloed te voeden. Het is een symbool voor Christus die zichzelf gegeven heeft aan de zijnen. Het is ook een symbool van het Heilig Avondmaal of de Eucharistie.
		De griffioen. De griffioen is een merkwaardig dier. Het is een fabeldier dat half leeuw half vogel, een adelaar, is (zie de bek en de vleugels). Het dier leeft in de lucht en op de aarde. Voor de gelovigen is de griffioen een symbool van Christus die op de aarde leefde en in de hemel aan Gods rechterhand zit. Het kan ook gezien worden als een verbeelding van de twee naturen van Christus.
De duif. De duif verwijst naar de Heilige Geest In Matth.3:16, dat gaat over de doop van Jezus, staat: "En zie, de hemelen openden zich, en hij zag de Geest Gods neerdalen als een duif en op hem komen." Een duif is een teken van vrede. Zo komt deze duif met het olijfblad met name voor in het zondvloedverhaal in Genesis 8. De duif is ook de hoop op de overwinning van het goede op het kwade. En de duif kan een symbool van de doop zijn. Drie duiven tenslotte wijzen op de Drieëenheid.
De naam van de kerk
Aan de huidige Andrieskerk zijn de namen verbonden van twee apostelen: Petrus en Andreas
		De eerste kerk van Amerongen was de St. Pieterskerk. Vandaar dat het hoofd van Petrus is afgebeeld. Dat het Petrus is kunnen we ook zien aan het kruisje rechtsonder van het hoofd, dat onderste boven in de zuil is ingekerfd. Petrus is tijdens keizer Nero in Rome gedood. Hij werd met het hoofd omlaag gekruisigd omdat hij zich niet waardig achtte om op dezelfde manier als Christus te sterven. In 1584 werd de kerk tijdens de 80 jarige oorlog verwoest.
De overgebleven stenen werden verkocht. Van het geld dat men hier voor ontving werd de Andrieskerk hersteld. De Andrieskerk is genoemd naar de apostel Andreas. In de zuil rechtsonder naast het hoofd, is het andreaskruis ingekerfd. Andreas was de Broer van Petrus. Hij zou gestorven zijn aan een x-vormig kruis. Waarbij hij ondanks alle pijn en moeite gedurende drie dagen Jezus Christus beleed als zijn Heiland.
Het Heilig Avondmaal of de Eucharistie
In de zijbeuken aan de linker- en aan de rechterkant zijn zes maal de tekenen van brood en van wijn aangegeven. Het getal zes in de bijbel is bekend van de scheppingsdagen, in het bijzonder is de zesde dag de dag van de schepping van de mens. Zes is ook het getal voor de tijdperken van de wereldgeschiedenis volgens de bijbel.
De korenschoof met het graan herinnert aan het brood dat gebroken werd tot verzoening.		De rank met de druiventros herinnert aan het bloed van Christus dat vergoten  werd tot verzoening.
Hemelse liturgie
Het kerkgebouw wordt vaak gezien als de plaats waar de hemelse en aardse liturgie elkaar ontmoeten. Twee musicerende engelen onder het orgel, één met een fluit en één met een trompet, beelden dit uit.
De boom van Jesse
De vader van koning David heette Isaï. In het Grieks is dat Jesse. De boom van Jesse is een voorstelling uit de Middeleeuwen van de stamboom van Christus. Aan de ene kant wordt daarmee de menselijke kant van Christus benadrukt. Aan de andere kant is het ook een vervulling van de profetie uit Jesaja 11:1. Daarmee wordt zijn bijzonderheid, zijn goddelijkheid aangegeven.Jesse is een oude liggende man met een baard. Uit zijn borst  ontspringen ranken waaraan afbeeldingen van voorouders van Christus zijn verbonden of andere personen uit de heilsgeschiedenis.
Terug naar kerkenwerk naar beginpagina