Opening van de gerestaureerde Hervormde Kerk van Overlangbroek (1)
op vrijdag 8 juni 2001

Dankzij wijsheid kan men een huis bouwen 
en door inzicht houdt het stand. Spreuken 24 : 3.

Vrijdag 8 juni 2001. De eerste gasten zijn er al en praten buiten wat met elkaar.  De kerkdeur is nog dicht. Een rood doek verbergt wat straks onthuld gaat worden.  De ingang is opgesierd met bloemen.

Voor de kerk is de vlag gehesen vanwege de feestelijke gebeurtenis.  Steeds meer mensen zoeken een plaats in de kerk. Ds. G.C. Vijzelaar speelt op het orgel.

Nu is de kerk al vol mensen

Dit programma kregen alle aanwezigen

Ook de mensen in de kerkenraadsbank

Ds.G.C. Vijzelaar (bij het orgel) kijkt 
geïnteresseerd toe.

Alle mensen die meegeholpen hebben aan de restauratie kunnen nu op de foto voor het Utrechts Nieuwsblad.

De mensen in de kerkenraadsbanken gaan aan de zijkant staan, zodat ze ook op de foto kunnen komen. Dhr. D. van Ee is de eerste spreker
En dan is het woord aan dhr. D.Van Ee, toegevoegd scriba van de kerkenraad. Hij heet alle gasten en aanwezigen welkom namens de kerkenraad en de restauratiecommissie van de Nederlands Hervormde kerk van Overlangbroek om hier samen de restauratie af te sluiten. "Dankzij u allen is het gelukt dit karwei te klaren."
Dan worden de vertegenwoordigers van diverse burgerlijke en kerkelijke instanties welkom geheten. Vervolgens worden de aannemers en de architect  genoemd. Vertegenwoordigers van pers en radio en de heer W. Baan Hofman die als één van de eersten lang geleden is begonnen met het opstarten van de restauratie. Daarna geeft dhr. D.van Ee een overzicht van het ontstaan en de geschiedenis van de kerk. Deze stamt vermoedelijk uit de 14e eeuw. Uit een gravure van 1770 blijkt dat de oorspronkelijke kerk groter
moet zijn geweest (o.a.met een koor, in 1832 afgebroken, en sacristie) dan de huidige kerk nu is. Wel is de toren in zijn geheel in stand gebleven.  In mei 1994 bleken herstelwerkzaamheden van de kerk noodzakelijk en werd een voorlopig ontwerp gemaakt van de restauratie waarvan de kosten geraamd werden op zo'n f.500.000. Dit kon helaas niet uitgevoerd worden. In 1999 werd er een nieuw plan opgesteld waarin de kosten op f.900.000 werden geschat. Dankzij een subsidie, een renteloos voorschot en het aanschrijven van verschillende fondsen, kon in april 2000 begonnen worden met de restauratie. Helaas kwamen toen ook nog wat verborgen gebreken aan het licht, waardoor er nog eens f.150.000 extra onkosten bijkwamen. Dit bracht met zich mee dat de restauratie langer duurde dan  gepland was. 

Architect Ch.van der Weiden:
De restauratie die heeft plaats gevonden is een conserverende restauratie.
Na dhr. D. van Ee, komt de architect, dhr. Ch.v.d. Weiden aan het woord die constateert:" Een restauratie is een moeilijk begaanbaar pad vol van vergunningen en subsidiestrikken." De restauratie die heeft plaats gevonden is een conserverende restauratie. Dat betekent : Een behouden van de kerk in zijn huidige staat en waar dat mogelijk was werd door kleine ingrepen, het historische karakter van de kerk  versterkt. Zo werd rot eikenhout in de toren vernieuwd: draagbalken van de spits, de twee vloeren in de toren en de eikenhouten klokkenstoel uit 1618. Deze laatste werd spaarzaam gerestaureerd. Het metselwerk van de toren is ingeboet. De voet van de toren is vernieuwd. 

In de kerkzaal zijn de uiteinden van de balken en de sleutelstukken vernieuwd. Deze balken zijn nodig om de muren bij elkaar te houden en zijn geconsolideerd in hun huidige positie. Daar waar de kap van de kerk rust op de muren moest ook heel wat vernieuwd worden. Alles met zijn historische vormen en zijn historische verbindingen. Onder het ingangsportaal werd een paal geheid. Ook de consistorie kreeg een nieuwe fundering van palen.
De Rijksdienst voor de monumenten zorg heeft gratis een onderzoek gedaan naar de ouderdom van de jaarringen van het hout, waardoor de kapdatum van de bomen bepaald kon worden. Zo bleek het hout van de klokkenstoel in 1618 te zijn gekapt, dat van de toren- spits in 1513, en dat van de kerkkap in 1476. Het gevolg is dat je de kerk met andere ogen gaat bekijken. 1476 dat is de tijd van de Hoekse en Kabeljauwse twisten!

Ingrepen om het historische karakter te versterken: zo werden de verwarmingsketels uit het torenportaal gehaald en geplaatst in een houten gebouwtje aan de zijkant van de kerk.

Daardoor kon het torenportaal in oude glorie worden hersteld. Het kerkgebouw kan nu ook via de toren worden betreden. Ook de consistorie/catechesatieruimte werd op historisch verantwoorde wijze aangepast. En verder is de kerk aangepast aan de eisen op veiligheidsgebied.
Bouwhistorisch onderzoek hield zich naast de technische zaken ook bezig met een kerkenraadsverslag uit 1913, waarin gesproken wordt over de bouw van een catechiseerkamer (zoals die er nu staat) en een verslag van een kerkvoogdijvergadering van 12 december 1913 waar gesproken wordt over het opbreken van de vloer van de catechiseerkamer, waarbij de grafsteen van de fam. Uteneng (nu in het portaal) te voorschijn is gekomen.
Voor het gewelf werd bentheimer grijs en voor de balken kastelen blauw gebruikt. Tenslotte worden de bouwers bedankt en wordt de kerkenraad gefeliciteerd met het huidige kerkgebouw.

Nadat ds. G.C. Vijzelaar, predikant van de gemeente, op het orgel het Air van J.S. Bach heeft gespeeld is het woord aan wethouder monumentenzaken F. Naafs. Hij spreekt namens het gemeentebestuur van Wijk bij Duurstede, waaronder na de gemeentelijke herindeling, ook Overlangbroek valt. Dhr. Naafs prijst de moed van de gemeente die de schouders er onder zette en veel offers voor de restauratie heeft gebracht. Een zeer geslaagde restauratie, aldus de heer Naafs. De president kerkvoogd dhr. H. Verweij krijgt symbolisch het laatste, openstaande bedrag ad f.23.000 van het gemeentebestuur overhandigd. 
 

Naar de volgende bladzijde   
Terug