|
|
|
|
De brief aan de kerkdeur |
|
| Maarten Luther,
een monnik, leefde wel vijfhonderd jaar
geleden. En toch zijn veel mensen nog blij
met wat hij toen gezegd en gedaan
heeft voor de kerk. Omdat hij de misstanden
die er toen in de kerk waren, moedig
bestreed. Dan moet dat wel iets bijzonders
zijn. Want mensen onthouden alleen
bijzondere dingen. Maar het wás ook
bijzonder wat er gebeurde, toen, vijf
honderd jaar geleden. Luister maar. |
 Op dit plaatje zie je dat iemand geld in de schatkist van Tetzel doet en er een aflaatbrief voor krijgt. |
|
|
Dan werden de mensen nieuwsgierig en gingen ze luisteren wat die monnik, die Tetzel nu wel zeggen zou. En hij had wat te zeggen. Dit zei hij : De paus wil iedereen die iets erg verkeerds heeft gedaan in zijn leven, en daarvoor straf heeft gekregen van de priester, alles kwijtschelden. Daar moesten ze dan wel voor betalen. En wie betaalde kreeg een brief van de paus, een aflaatbrief. Dan werden alle schulden ineens kwijtgescholden. Waarvoor die monnik de steden langs ging? Omdat er geld nodig was. Geld om een mooie grote kerk op te bouwen in Rome. De St. Pieterskerk. Dat gaat niet voor niets dat weet je zelf ook wel. En om aan dat geld voor de kerk te komen, ging Tetzel voor de paus die aflaatbrieven verkopen. Kom en koop, kom en koop. |
| Niet alleen
voor uzelf, maar ook voor familie of
vrienden die al gestorven zijn. Voor hen kun
je ook een aflaat- brief kopen. Dat
stond de mensen wel aan. Met wat geld
hun geweten gerust stellen. Niet meer hoeven
te denken aan wat ze gestolen hadden of hoe
ze iemand een pak slaag gegeven hadden of
ongelukkig gemaakt. Dat leek ze wel.
En vlug gingen ze naar huis, zochten geld
bij elkaar en deden het in de grote geldkist
van Tetzel. En de monnik gaf hen een
brief, een bewijs dat alle schuld was
kwijtgescholden. Ook in een dorp dicht bij
Wittenberg, waar Luther toen woonde, kwam
Tetzel. Luther vond het vreselijk.
Vergeving van zonde ís niet te koop.
Vergeving kan alleen God schenken. Door de
Here Jezus kan dat. Door het geloof in Hem
en in wat Hij voor ons gedaan heeft.
Vergeving kun je niet kópen. Dat is
jezelf voorhouden dat je van je schulden af
bent. Luther wilde waarschuwen. Nee niet door te roepen op de markt. Hij deed het in de stilte van zijn kloostercel. Vijf en negentig korte uitspraken, vijf en negentig stellingen, schreef hij op. En onderaan zette hij zijn handtekening. Zodat iedereen het wist van wie die stellingen waren. Dat wilde Luther ook, want hij wilde met anderen over dat betalen voor vergeving, gaan praten. En die uitspraken, die stellingen, met zijn naam eronder, sloeg hij vast aan de deur van de Slotkerk in Wittenberg. Hij deed dat op 31 oktober 1517. |
|
|
|
|
| De
volgende dag was het een bijzondere dag, een
feestdag voor de kerk. Allerheiligen.
En er zouden veel mensen komen: rijken en
armen. Deftige mensen en eenvoudige mensen.
Maar alleen de mensen die veel geleerd
hadden zouden die 95 stellingen op de
kerkdeur kunnen lezen. Want ze waren in het
Latijn geschreven. De priesters en de
professoren die konden ze lezen. En met hen
wilde Luther een gesprek aangaan over wat
Tetzel deed: Vergeving verkopen.
Terwijl God alleen kan vergeven.
Mensen kunnen dat niet, ook de paus niet.
Tetzel bedriegt de mensen. En
misschien zouden die geleerden na het lezen
wel schrikken van de praktijken van Tetzel.
En de mensen waarschuwen niet naar hem toe
te gaan. Dat was de bedoeling van
Luther. Maar op 31 oktober 1517 gebeurde er iets heel anders. De mensen blijven voor de kerkdeur staan. De geleerden lezen wat er staat. Ze vertellen het aan de mensen die het niet kunnen lezen, ze schrijven het over. Ze leren het van buiten. Zo belangrijk vinden ze het. Het is of Luther de woorden heeft gevonden voor wat veel mensen wel voelden dat het niet goed was. Maar waar ze de woorden niet voor konden vinden. Die woorden van Luther, ze worden vertaald, gedrukt, ze gaan heel Duitsland door. Ze gaan zelfs naar het buitenland, ook naar Nederland. En de mensen waren blij met die woorden. |
Hoe kwam dat? Omdat ze net als Luther tobden
en in angst leefden voor God. Omdat ze
dachten dat ze hun zaligheid moesten
verdienen en het zelf niet konden. De kerk
zei wel dat ook het geloof belangrijk was.
Het geloof dat God vergeven wilde om wat de
Here Jezus gedaan had. Maar langzamerhand
was dat geloof weggevallen en bleven alleen
de goede werken over die je als christen
moest doen. En Luther maakte door zijn
daad duidelijk hoe belangrijk geloof is als
het gaat om vergeving. Er is nog veel meer
gebeurd natuurlijk. En daardoor zijn er
mensen de kerk uitgegaan en hebben andere
kerken gesticht. Protestantse kerken zijn
het. Hervormden, Gereformeerden, noem maar
op. Dat wilde Luther niet. Maar het gebeurde
gewoon. En de mensen in de Rooms Katholieke
kerk? Die bleven in hun kerk. Ook al waren
ze het soms niet met alles eens. En als je
hen nu, 500 jaar later, zou vragen: Hoe
denken jullie nu over Luther? Misschien
zullen ze dan zeggen: Die Luther. We zijn
het niet met alles eens wat hij zegt, maar
het is goed dat hij de mensen er aan
herinnerde dat het God is die de zonden van
mensen vergeeft. En wat denk jij er van? Heel gewoon hoor. Luther heeft gelijk. Zo gewoon was het anders niet 500 jaar geleden. Wat denk je, zouden de mensen hierover praten tijdens de Maarten Lutherwandeling? Probeer het eens! |
|
|
|
