Inleiding in het Thomas evangelie 
door ds. Meindert Boersma 15-02-01

Beginpagina
Info II                                                 
Rijnkapel 

 

In het weekeinde kocht de vader van ds. Boersma alle kranten van de zaterdag en alle tijdschriften die er toen waren. Deze werden grondig gelezen en artikelen die zijn vader interessant vond, werden uitge- knipt en bewaard. Zo werden er ook kran- tenknipsels over het evangelie van Thomas bewaard. In 1996 werd bij de begrafenis van zigeu- nerkoning Petalo voorgelezen uit het Thomas evangelie (aldus Trouw). Het Thomas evangelie werd eind 1945, be- gin 1946 ontdekt, maar pas in 1959 schrijft de wereldpers erover.  De discipelen en Paulus hebben het evan- gelie verspreid. Maar er was ook nog een Thomasstroom (NO Syrië, Edessa, Irak en via handelsroutes naar Egypte).  De denkwereld van Thomas is die van de gnostiek. Deze kent twee basisideeën: De wereld is niet geschapen door een goede god maar door een slechte god, een demiurg. Het kontakt met de goede god hebben we verloren omdat we door een slechte god zijn gemaakt. In de mens zit nog een vonkje van de goede god.  Door dat lichtdeeltje kan de mens in kontakt komen met die goede god. Dit kan door ascese, door meditatie of door zich te onthouden van sexuele omgang. Zo kun je in jezelf	de waarheid ontdekken. En zelfkennis is Godskennis. Al schouwend ontmoet je het geheim en dan weet je. In Nag Hammadi in Egypte, werden er in 1945/46 een aantal geschriften ontdekt, waaronder een evangelie van Thomas in het koptisch. Het verschil van het evange- lie van Thomas met de evangeliën uit de bijbel is dat er geen verhalen in staan maar alleen 114 korte uitspraken van Jezus. Kerkvaders zoals Origenes en Tertullianus en Ireneüs citeren uit het Thomas evangelie. Het Thomas evangelie werd in Edessa (derde eeuw) in het Grieks geschreven en later door koptische christenen vertaald. Als Paulus het wint van de verschillende stromingen, moeten andere stromingen als het gnosticisme verdwijnen. De geschriften vinden  op een begraafplaats in Egypte, Nag Hammadi, een goede schuilplaats gedurende 2000 jaar tot ze in '45/46 ontdekt werden. Tegenwoordig is er in de synopsis die theologie studenten gebruiken voor de bestudering van de evangeliën, ook het Thomas evangelie afgedrukt.  Over de ontstaanstijd wordt verschillend gedacht. Het evangelie zou ouder maar ook jonger kunnen zijn dan de evangeliën in de bijbel.  Een Nederlands evangelie, het evangelie van Limburg, en de evangeliesamenvatting van Tatianus, het Diatesseron, hebben raakvlakken met het evangelie van Thomas.
Misschien was Thomas de leerling van Jezus die hem na zijn opstanding wilde aanraken. Maar duidelijk is dat deze Thomas zich nauw verwant voelde met Jezus. En het geheim van de woorden van de meester heeft hij diep ervaren. 114 logions van Jezus bewaarde hij en gaf hij door. 40 hiervan komen alleen bij het evangelie van Thomas voor. De woorden nodigen uit tot nadenken. Net als in de ko'an, een chinese spreuk, ligt er een voor het verstand een paradox in verborgen zoals: Hoe klinkt het klappen van één hand?
Dit zijn de geheime woorden die Jezus de levende sprak,  en die Didymus Judas Thomas opschreef.
Na de pauze wordt er over enkele woor- den van Jezus in het Thomas evangelie gesproken. Onder andere de logions die u hier kunt lezen. Logion 1 En Jezus zei: Ieder die de betekenis van deze woorden vindt, zal de dood niet smaken. Duiding: Het leven is een geheim. De woorden van Jezus in het evangelie van Thomas verwijzen ernaar. Wie het geheim in de woorden herkent in een proces van loslaten,sterven en opstaan,ervaart in dit leven iets van de eeuwigheid.  Samengevat: Wie zijn levensweg herkent, leeft ten volle (Boersma 17)	Logion 2 Jezus zei: Laat hij die zoekt, niet ophouden met zoeken, totdat hij vindt en wanneer hij vindt, zal hij verontrust worden en wanneer hij verontrust is, zal hij zich verwonderen en hij zal regeren over het Al. Duiding: Zoeken, vinden, verontrust worden, zich verwonderen en regeren over het Al, zijn vijf stadia op de mys- tieke weg. Stadia die uitlopen op een innerlijk gevoel van harmonie, vrede en rust.  En zich één wetend met Christus. Op deze manier krijg je greep op het leven. Samengevat: Zoeken leidt tot inzicht.

Bij het binnenkomen moet er een kleine vergoeding worden betaald.	De boekentafel is klaar voor de mensen die er een blik op willen werpen. Ook het boek "Mandylion" van de spreker ligt ter inzage.
Sommigen praten wat vooraf, anderen wachten op wat komen gaat.
	De spreker, ds. Boersma uit Blauwkapel spreekt met een oude bekende.
Ds. Atie Joosten opent de bijeenkomst.	Zij geeft het woord aan ds. Boersma.
Ds. Boersma leest voor uit een van de vele krantenknipsels die zijn vader hem naliet.	Waaronder verschillende knipsels over het Thomasevangelie. Hieronder een knipsel uit het Vrije Volk van 17 - 11 - 1958 met rechts een foto van professor Quispel.
In de pauze wordt nog een vraag gesteld.	Of praten de mensen met elkaar.
Nog even over het boek van de spreker.	De tekst van het Thomasevangelie van Slavenburg.
Voorganger en (ex) voorzitter.
Na de pauze worden er gedeelten uit het Thomasevangelie gelezen en uitgelegd. zoals de schrijver ook doet in zijn boek: "Mandylion" Een meditatieve benadering van het Thomasevangelie. Uitgave Dabar-Luyten in 2000.
De teksten zijn vol inhoud en worden daarom twee maal gelezen.
Aan het einde wordt de spreker bedankt.	En is er een vraag waarover nagedacht moet worden.
En nadat sommigen nog een blik op de boekentafel hebben geworpen gaan ze naar huis.